Toplumda her dört kişiden birini etkileyen kronik ağız kokusu (Halitosis); bireyin sosyal yaşamını, iş hayatını ve psikolojisini ciddi anlamda zedeleyen, ikili ilişkilerde özgüveni sıfıra indiren bir sorundur. İnsanlar genellikle karanfil çiğneyerek, mentollü sakızlar veya ağız gargaraları ile kokuyu bastırmaya çalışırlar. Ancak kaynağı çözülmeyen koku asla geçmez.

Ağız Kokusunun %90'lık Temel Nedeni: Ağız İçi Kaynaklar

Hastaların büyük bir kısmı sorunun mideden geldiğini düşünse de, ağız kokusunun %90'ı direkt olarak ağzın (dişler, diş eti, dil) kendisinden kaynaklanır.

• Diş Taşı ve Diş Eti İltihapları (Periodontitis): En yaygın sebeptir. Diş taşlarının içindeki bakteriler, sülfür gazı (çürük yumurta kokusu) üretirler. Diş eti cebi içinde biriken bu bakteriler fırçalamakla temizlenemez.
• Derin Çürükler ve Apseler: İçine yiyecek artığı dolan, fırçanın ulaşamadığı devasa çürük boşlukları ve kökünde iltihap olan ölü dişler zamanla çürümüş et gibi kokmaya başlar.
• Dil Sırtındaki Bakteriler (Dil Pası): Dilimizin üstü pürüzsüz değildir; halı tüyleri gibi papillalardan oluşur. Yetersiz fırçalamada bu tüylerin arasına gıda artıkları ve bakteriler sıkışarak beyaz-sarı bir tabaka (pas) oluşturur ve koku yayar.
• Eski ve Uyumsuz Protezler: Altında gıda biriken kaplamalar (porselenler), kırık dolgular, iyi temizlenmeyen hareketli damaklar da koku kaynağıdır.
• Ağız Kuruluğu (Kserostomi): Tükürük, ağzımızı doğal olarak yıkayan antibakteriyel bir sıvıdır. Su içmemek, bazı tansiyon-antidepresan ilaçları kullanmak veya gece ağız açık uyumak (horlama) tükürüğü azaltır. Bakteriler kuruyan ağızda katlanarak çoğalır (sabah kokusunun temel nedeni budur).

Diğer %10'luk Sistemik Nedenler (Ağız Dışı)

Eğer hekiminiz ağzınızdaki tüm sorunları çözdüğü (taşları temizledi, çürükleri dolguladı) halde koku geçmiyorsa sorun diğer bölgelerde aranmalıdır:

• KBB Kaynaklı: Bademcik taşları (Tonsillit), kronik sinüzit, geniz akıntısı.
• Gastrointestinal (Mide): Reflü, Helikobakter Pylori bakterisi, mide fıtığı.
• Diğer: Kontrolsüz diyabet (şeker hastalığı) ağızda "aseton" benzeri bir koku yapar. İleri böbrek hastalıkları amonyak (idrar) kokusu, karaciğer hastalıkları ise balık kokusuna benzer bir nefes yaratabilir.

Ağız Kokusu Nasıl Geçer? Kesin Tedavisi Nedir?

1. Uzman Temizliği Şarttır: Hekime gidilip detaylı bir "Diş Taşı Temizliği" (hatta gerekiyorsa küretaj - diş eti altı temizliği) yaptırılmalıdır. Kokunun %80'i sırf bu işlemle kesilir.
2. Çürüklerin Kapatılması: Açıkta bekleyen ve yiyecek toplayan tüm çürükler dolgu veya kanal tedavisi ile tedavi edilmelidir. Yiyecek kaçan eski kaplamalar sökülüp yenilenmelidir.
3. Dil Temizliği: Diş fırçalamanın yanı sıra, eczanelerde satılan "Dil Temizleyiciler (Dil sıyırıcı)" kullanılarak dil sırtı arkadan öne doğru hafifçe sıyrılıp üzerindeki pas atılmalıdır.
4. Diş İpi Kullanımı: İki dişin arasına giren (et vb) artıkları hiçbir fırça çıkaramaz. O atık 2 gün orada kaldığında kokuşıp bozulacaktır. Diş ipi kullanmak kokuyu engellemede kilit noktadır.
5. Bol Su Tüketimi: Tükürük akışını artırmak için günde en az 2-2.5 litre su içilmelidir.